Wordt lekkage in brandblusleidingen veroorzaakt door zuurstof of vraatzuchtige bacteriën?

Op verzoek van een opdrachtgever heeft Microbial Analysis onderzoek uitgevoerd naar een in 2008 geïnstalleerde brandblusleiding in een afvalverwerkingsfabriek. Sinds enkele jaren treden er in deze leidingen regelmatig lekkages op, waarbij de aard van de schade doet vermoeden dat het om microbiologisch veroorzaakte corrosie gaat (MIC).

Het bluswatersysteem is gevuld met leidingwater dat via een tussenopslag naar een voorraadtank wordt gepompt. Achter deze voorraadtank bevinden zich pompen vanwaar het water via een zinken gegalvaniseerd leidingnetwerk wordt getransporteerd naar de verschillende brandkranen die verspreid over de gebouwen zijn geplaatst. Vanwege een aanpassing in de fabriek was er behoefte aan spoelwater op de bovenste etage van het gebouw. Hiervoor is besloten om gebruik te maken van de leidingen van het bluswatersysteem waarmee dagelijks zes maal gedurende 15 minuten spoelwater wordt getransporteerd. Na enkele jaren bleken er lekkages op te treden in de brandblusleiding die leidt naar de bovenste etage. De lekkages waren het gevolg van corrosieproblemen in de leidingen.

Het onderzoek

In het verleden heeft de opdrachtgever onderzoek laten verrichten naar de oorzaak van de corrosie, waarbij de conclusie was dat de oorzaak waarschijnlijk MIC is. Microbial Analysis is ingeschakeld om deze conclusie onder de loep te nemen en aanbevelingen te doen voor maatregelen die getroffen kunnen worden om de corrosiesnelheid fors te verminderen. 

Uit het onderzoek van Microbial Analysis is gebleken dat de leidingen waar lekkages optreden vele MIC kenmerkende tuberkels bevatten (wratachtige uitstulpingen). Daaronder werd zogenaamde pitting aangetroffen. Ook werd een lijnvorming in de structuur van de leidingen waargenomen. Mogelijk is deze lijn ontstaan doordat de leiding niet continu volledig gevuld is geweest met water en daardoor zuurstof ingesloten is. Dit is een onwenselijke situatie, omdat dit corrosie kan veroorzaken. De gegalvaniseerde leiding biedt hierbij onvoldoende bescherming, aangezien zuurstof deze beschermende laag kan aantasten.

Verder bleken monsters van de corrosiedefecten hoge aantallen ijzerreducerende bacteriën te bevatten, waarvan bekend is dat ze betrokken zijn bij MIC processen. Alhoewel uit data omtrent de watercondities blijkt dat er weinig voedingsstoffen in het water aanwezig zijn voor biologische activiteit, zorgt de regelmatige verversing van het water waarschijnlijk voor de basisbehoefte voor microbiële groei. 

De corrosieproducten zelf bestaan met name uit ijzerhydroxiden, dit duidt op een primair corrosieproces waarbij zuurstof betrokken is geweest. Dit roept de vraag op: hoe wordt zuurstof geïntroduceerd in het systeem? Gebleken is dat de wijze waarop het water wordt toegevoegd aan het voorraadvat er rechtstreeks voor zorgt dat lucht (en daarmee zuurstof) wordt ingesloten in het leidingnetwerk. 

Wilt u meer weten over MIC in blusleidingen of sprinklerssystemen, neem dan contact op met Jelmer Bekius,
bekius@microbialanalysis.com

Conclusie

Onze conclusie uit het bovengenoemde onderzoek is dat zuurstof primair een rol heeft gespeeld bij het ontstaan van de corrosie en MIC pas in tweede instantie een rol is gaan spelen. Het lijkt erop dat de zinklaag in de leidingen beschadigd is door de aanwezigheid van zuurstof die op grote schaal het systeem is binnengetreden. Dit is veroorzaakt door de manier waarop het voorraadvat wordt gevuld met water en de hoge frequentie waarmee spoelwater is gebruikt op de bovenste verdieping. De enigszins antibacteriële eigenschappen van zink zijn hierdoor verdwenen, waardoor micro-organismen zich gemakkelijker hebben kunnen nestelen bij de corrosieproducten en ter plekke het corrosieproces hebben versneld. 

Op grond van de bevindingen hebben wij de opdrachtgever geadviseerd omtrent te nemen maatregelen die ervoor zorgen dat de huidige corrosiesnelheid fors kan worden verminderd. Deze oplossingsmaatregelen richten zich met name op het voorkomen dat zuurstof het systeem kan binnentreden en het beheersen van de effecten van bacteriën.